Serdecznie zapraszamy na wernisaż wystawy malarstwa Iwony Gałązki-Białas Iwona Białas Art „Krajobrazy polsko-szkockie”, który odbędzie się 4 lipca o godz. 17:00 podczas Dzień Szkocki w Jadowie 2026 
Wernisaż jest jednym z wydarzeń realizowanych w ramach projektu „Pejzaże dwóch kultur – obraz, głos, tradycja”. To propozycja dla wszystkich, którzy chcą spojrzeć na relacje polsko-szkockie z nieco innej perspektywy – poprzez sztukę, symbolikę i wspólne dziedzictwo kulturowe. Projekt „Pejzaże dwóch kultur – obraz, głos, tradycja” dofinansowano ze środków Powiatu Wołomińskiego Powiat Wołomiński - Ziemia Norwida i "Cudu nad Wisłą". 

👇 Poniżej publikujemy tekst kuratorski przybliżający ideę wystawy. Zapraszamy!
------------------------------
Polska i szkocka kultura wizualna, jak mogłoby się wydawać, nie są do połączenia. Tak wiele je różni, ale jak pokazuje malarstwo Iwony Gałązki-Białas, te przeciwieństwa się przyciągają. Ważnym aspektem rozwoju sztuki ludowej obu krajów jest fakt, że kultywowanie tradycji pozwoliło zachować ich tożsamość narodową.
Dla obu narodów XVIII wiek był kluczowy. Szkocja na mocy unii z 1707 roku straciła parlament i została włączona do Wielkiej Brytanii, a Polska w 1795 roku, u schyłku burzliwego XVIII stulecia, zniknęła z mapy świata w wyniku III rozbioru. Tym, co pozwoliło obu kulturom przetrwać, było poczucie polskości i poczucie szkockości, przekazywane w wysublimowany sposób za pomocą sztuki. Skuteczna okazała się zarówno kultura wysoka, jak i – a może przede wszystkim – kultura ludowa.
Podczas Dnia Szkockiego w Jadowie przypominamy prawdę, którą niesie ze sobą sztuka. Sztuka daje przetrwanie. Daje ukojenie. Nadaje sens. Podtrzymuje tożsamość.
Szkoci zamieszkali w Jadowie już wtedy, gdy formalnie nie istniało ani państwo polskie, ani państwo szkockie. Zachowany język obrazów i znaków pozostał. Pozostaje on nadal jako ślad i wart jest pielęgnowania.
Ujęty w formie prac malarskich jest symbolicznym śladem czasu, historii i pamięci. Szerzej rozumiana wystawa Iwony Gałązki-Białas to pamięć o własnej tożsamości i przeszłości. To podróż sentymentalna, do której malarka wraca z wielką nostalgią, z największą czułością i pietyzmem odmalowując koronki z obrusów swojej babci, u której mieszkała w Jadowie.
Zatem to, co wydawało się niemożliwe ze względu na odmienny język kolorystyczny i język znaków, na głębszym poziomie znaczeń zbliża kultury i historie. Więcej połączeń niż różnic można odnaleźć między szkocką kratą a łowickimi pasami. Osty ze szkockich monet wcale nie są mniej ostre niż wyrysowane góralskie parzenice. Pasy i kraty tworzą krajobraz, podobnie jak kultura agrarna każe dzielić łany pól na pasy i kraty kolejnych poletek.
Prace z cyklu „polsko-szkockiego” są pejzażami. Wyraźnie dzielą płaszczyznę obrazu linią horyzontu, odznaczającą jedną kulturę od drugiej w jednej trzeciej lub dwóch trzecich płótna.
To, co można pięknego wyczytać z prac Iwony Gałązki-Białas, to fakt, że różnice kulturowe są dostrzegalne na płaszczyźnie obrazu, ale nie wykluczają wspólnego współistnienia, podobnie jak miało to miejsce w XIX wieku między szkockimi osadnikami a Polakami w Jadowie.
Maria Michoń
kuratorka wystawy
-----------------------------
📣 Dofinansowano ze środków Powiatu Wołomińskiego Powiat Wołomiński - Ziemia Norwida i "Cudu nad Wisłą" oraz środków Miasta i Gmina Jadów.
🎗 Patronat honorowy nad wydarzeniem objęli:
👉 Ambasada Brytyjska British Embassy Warsaw
👉 Narodowe Centrum Kultury
👉 Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków
👉 Arkadiusz WERELICH - starosta wołomiński dla Mieszkańców
🎙📺 Patroni medialni:
👉 Polskie Radio RDC
👉 TVP3 Warszawa Wyświetl mniej